در یک پروژه اسکرام سه نقش وجود دارد؛ نه کمتر و نه بیشتر. ما اجازه نداریم هیچ نقش دیگری تعریف کنیم، زیرا این کار به وحدت تیم آسیب میرساند و با فلسفه اسکرام سازگار نیست.
یک تیم اسکرام شامل نقشهای زیر است:
اصطلاح “تیم اسکرام” به تمامی اعضای تیم پروژه اشاره دارد: همه کسانی که داخل یک پروژه هستند. اعضای تیم اسکرام معمولاً فقط یکی از سه نقش استاندارد اسکرام را دارند: مالک محصول، اسکرام مستر، یا عضو تیم توسعه. ممکن است یک فرد به بیش از یکی از نقشهای استاندارد منصوب شود، اما توصیه نمیشود.
تیم اسکرام بخشی از سازمان اجرایی است (سازمان اجرایی شرکتی است که پروژه را برای خودش یا به عنوان پیمانکار برای یک مشتری خارجی اجرا میکند). افراد دیگری نیز میتوانند در پروژه درگیر باشند، اما آنها به عنوان داخلی پروژه در نظر گرفته نمیشوند و نظریه اسکرام آنها را زیاد پوشش نمیدهد. با این حال، آنها باید مجموعهای از رفتارهای مشخص داشته باشند تا موفقیت یک پروژه اسکرام ممکن شود.
وقتی پروژه داخلی سازمان اجرایی نباشد (پروژه را برای شرکت خودتان انجام نمیدهید)، باید مشتری را نیز به عنوان یک سهامدار دیگر در نظر بگیرید. شما ممکن است مشتری جداگانهای داشته باشید یا نداشته باشید، اما اگر همیشه سهامداران خارجی دارید باید آنها را در نظر بگیرید.
مشتری نیز باید چارچوب اسکرام را درک کرده و بپذیرد، زیرا وقتی به چارچوب اسکرام روی میآوریم رابطه بین مشتری و سازمان اجرایی و نحوه تحویل پروژه به طور کامل تغییر میکند.
تیم اسکرام دو ویژگی اساسی دارد:
خود سازمانده : تیم اسکرام تلاشهای خود را مدیریت میکند و بهجای مدیریت یا هدایت شدن توسط دیگران، خودشان مسئولیت سازماندهی را برعهده دارند .
چند تخصصی : تیم اسکرام تمام تخصصها و شایستگیهای مورد نیاز برای انجام کار را بدون هیچ کمکی از خارج تیم دارد.
این دو ویژگی برای بهینهسازی انعطافپذیری، خلاقیت، و بهرهوری که برای محیط چابک اسکرام لازم است، طراحی شدهاند.
نقش اول : مالک محصول
هر پروژه به یک فرد با گرایش کسبوکار نیاز دارد که هدفش به حداکثر رساندن ارزش محصول و کار تیم توسعه است. در اسکرام، این فرد را مالک محصول مینامند. مالکین محصول، مانند دو نقش دیگر، از سازمان اجرایی هستند و نه از مشتری.
این نقش متعلق به یک نفر است. میتواند یک کمیته وظایف این نقش را بر عهده بگیرد، اما در این صورت باید یک نفر نماینده این کمیته باشد و ما این شخص را مالک محصول مینامیم.
آنها نیازی به داشتن دانش حوزه کاربردی پروژه ندارند؛ بلکه بر جنبه کسبوکار تمرکز میکنند. برای مثال، در پروژههای توسعه نرمافزار، مالکین محصول نیازی به توسعهدهنده بودن ندارند، فقط کافی است کمی درباره توسعه بدانند، اما بسیار درباره کسبوکار توسعه بدانند.
مالک محصول مسئول بکلاگ محصول است. بکلاگ محصول یک لیست اولویتبندی شده از آیتمها (که به آنها داستانها یا داستانهای کاربر نیز گفته میشود) است که مشتری از پروژه انتظار دارد؛ این ابزار اصلی برنامهریزی در اسکرام است. همچنین مسئولیت مالک محصول است که اطمینان حاصل کند که هر آیتم (داستان کاربر) برای تیم اسکرام و سایر سهامداران به راحتی قابل فهم است.
مالکین محصول باید به طور موثر با مشتری ارتباط برقرار کنند (که عامل موفقیت اجتنابناپذیر در هر روش مدیریت پروژه است) و از این اطلاعات برای بهروز نگه داشتن بکلاگ محصول با تمامی تغییرات استفاده کنند. آنها همچنین عملکرد پروژه را اندازهگیری میکنند، تاریخ تکمیل را پیشبینی میکنند و این اطلاعات را به صورت شفاف در اختیار تمامی سهامداران قرار میدهند.
مالکین محصول کسبوکار را درک میکنند، بنابراین میتوانند هر آیتم بکلاگ محصول را بر اساس بازگشت سرمایه و هر عامل دیگری که از نظر کسبوکار مناسب میدانند، رتبهبندی کنند. آیتمها بر اساس ارزش خود مرتب میشوند، بنابراین هرچه در لیست بالاتر باشند، زودتر توسط تیم توسعه ، توسعه داده خواهند شد.
تمامی سازمان باید به تصمیمات مالک محصول احترام بگذارد تا پروژه موفقیتآمیز باشد. هیچکس، حتی مدیر عامل، نباید به خود اجازه دهد تا سعی کند این تصمیمات را نادیده بگیرد و هیچکس نباید به تیم توسعه بگوید که کدام آیتم را تحویل دهد، به جز مالک محصول که آیتمها را تنظیم و مرتب میکند. تصمیمات مالک محصول ممکن است تحت تأثیر دیگران قرار گیرد، اما او باید حرف آخر را بزند.
مالک محصول ممکن است برخی از مسئولیتهای خود (مانند تهیه لیست آیتمهای بکلاگ محصول) را به تیم توسعه واگذار کند، اما همچنان پاسخگو باقی میماند.
نقش 2 : اسکرام مستر
اسکرام مسترها افرادی هستند که اسکرام را به طور کامل درک میکنند و با کوچدهی به تیم اسکرام و اطمینان از اجرای صحیح تمام فرآیندهای اسکرام، به آنها کمک میکنند. اسکرام مستر یک موقعیت مدیریتی است که فرآیند اسکرام را مدیریت میکند، به جای تیم اسکرام. او یک رهبر خدمتگذار برای تیم اسکرام است.
علاوه بر اطمینان از اینکه تیم توسعه اسکرام را درک کرده و از آن به درستی استفاده میکند، اسکرام مستر نیز سعی میکند موانع موجود در راه تیم توسعه را برطرف کند، رویدادهای آنها را فراهم کند و آنها را آموزش دهد یا کوچ کند.
اسکرام مسترها همچنین با کمک یا مشاوره در پیدا کردن تکنیکها، ارتباط اطلاعات، و فراهم کردن رویدادهای مرتبط به مالکین محصول کمک میکنند .
مسئولیتهای اسکرام مسترها به تیم اسکرام محدود نمیشود. آنها باید همچنین به آنهایی که خارج از تیم اسکرام هستند، کمک کنند تا تعاملات مناسب با تیم اسکرام را درک کنند تا ارزش ایجاد شده توسط تیم اسکرام را بیشینه کنند. اسکرام مستر معمولاً سازمان را در تلاش برای انتقال به اسکرام رهبری میکند.
امکان دارد یک فرد به عنوان هم اسکرام مستر و هم عضو تیم توسعه باشد، اگرچه این توصیه نمیشود. بودن اسکرام مستر پروژه ممکن است ۱۰۰٪ از زمان یک نفر را به خود اشغال نکند؛ در این صورت، بهترین راه حل این است که همان فرد را به عنوان اسکرام مستر در چندین پروژه منصوب کنیم، به جای اینکه او را عضو تیم توسعه کنیم.
نقش 3 : تیم دولوپر
اعضای تیم توسعه، کارشناسان حوزه برنامهنویسی هستند که مسئول تحویل آیتمهای بکلاگ هستند و تلاشهای خود را مدیریت میکنند.
آنها باید چندتخصصی باشند؛ قادر به انجام همه چیز از الف تا ی به ایجاد هر آیتم بکلاگ محصول باشند. آنها باید خودسازمانده باشند؛ راه خود را پیدا کنند به جای دریافت دستورات. آنها باید با هدف پروژه هماهنگ شوند به جای کار کردن بیهدف. یک وظیفه ممکن است به یک عضو تمام مدت Sprint اختصاص یابد، اما تمام تیم توسعه مسئول و مسئولانه از آن وظیفه خواهند بود؛ هیچ فردی وظیفه خاصی را اختیار نمیکند.
تیم توسعه محصول نهایی پروژه را به صورت پی در پی در قسمتهایی تحویل میدهد، همانطور که در بکلاگ محصول تعریف شده است. آنها همیشه به صورت محصولی کار میکنند.
توصیه میشود اعضای تیم توسعه به صورت تمام وقت در یک پروژه کار کنند تا تمرکز داشته باشند و چابک باشند. ترکیب تیم توسعه نباید اغلب تغییر کند. اگر نیاز به تغییر اعضای تیم باشد، آنگاه این تغییر نباید در طول یک Sprint رخ دهد و هنگامی که ترکیب تیم تغییر میکند، کاهش کوتاهمدتی در بهرهوری رخ میدهد.
اسکرام اغلب در حالتی که تعداد اعضای تیم توسعه از ۳ تا ۹ نفر باشد، موثر است. برای پروژههای بزرگ، میتوان از یک مدل مقیاسپذیر با چندین تیم اسکرام استفاده کرد. با این حال، استفاده از چندین تیم در اسکرام رایج نیست .
در اسکرام، تاکید قوی بر ساختار تیم توسعه یکنواخت است، با رد کردن مفهوم اختصاص عناوین خاص مانند طراح، تستگر، یا رهبر تیم به اعضای فردی. به جای این، همه اعضا به عنوان عضو تیم توسعه شناخته میشوند. این رویکرد اصلی مالکیت مشترک و مسئولیتهای مشترک را تأکید میکند. با حفظ یکنواختی در نقشها و عناوین، اسکرام محیط همکاری را ترویج میدهد که در آن هر عضو به همان اندازه در موفقیت پروژه مشارکت دارد.
در اسکرام، همکاری و کار تیمی امری حیاتی است. زمانی که اعضای تیم با عناوین یا نقشهای خاص تعیین میشوند، میتواند منجر به اندیشههای انزوایی و کمبود تمرکز جامع بر اهداف پروژه شود. با تأکید بر هویت جمعی تیم توسعه، اسکرام انطباق و هماهنگی بین اعضا را تشویق میکند. هر عضو مسئول تمامی خروجیهای تولیدی توسط تیم توسعه است، بدون در نظر گرفتن حوزههای فردی اختصاصی آنها. این رویکرد جامع، اطمینان میدهد که همه اعضا فعالانه در ارائه ارزش به پروژه شرکت دارند.
نقش های دیگر
ممکن است شما به تمایل باشید که به اعضای تیم توسعه عناوین خاصتری اختصاص دهید، مانند طراح، تستگر، بازرس کیفیت و رهبر تیم؛ اما اسکرام این را مجاز نمیداند! همه اعضا باید همان نقش و همان عنوان را داشته باشند: عضو تیم توسعه.
اسکرام به طور کامل بر همکاری و کار تیمی تکیه دارد. اعضای تیم توسعه باید متحد و کاملاً هماهنگ با هدف پروژه باشند. اگر به آنها عناوین یا نقشهای مختلف اختصاص دهید، آنها به جای تمرکز بر نقش خاص خود در پروژه، ممکن است تمرکز خود را روی نهاییکردن محصول که برای پروژههای چابک ضروری است، کم کنند. هر عضو تیم توسعه مسئول تمامی خروجیهای تولید شده در تیم توسعه است، حتی اگر هرکدام از آنها معمولاً بر یک مجموعه خاص از وظایف تمرکز داشته باشند.
پس مدیر پروژه کیست؟
حال که تمامی نقشهای اسکرام را بررسی کردیم، ممکن است به خود بپرسید، مدیر پروژه چه کسی است؟
پاسخ ساده است: چنین نقشی در اسکرام وجود ندارد؛ و هیچکدام از سه نقش اصلی اسکرام به عنوان یک مدیر پروژه سنتی عمل نمیکنند. بعضی افراد ممکن است فکر کنند که اسکرام مسترها معادل مدیران پروژه سنتی هستند؛ اما این صحیح نیست، زیرا مسئولیتهای اسکرام مسترها بسیار متفاوت از یک مدیر پروژه سنتی است. پس، سوال بهتری که مطرح میشود این است: مدیریت پروژه چه میشود؟
مسئولیتهای مدیریت پروژه بین سه نقش اسکرام توزیع شده است و در اسکرام مدیریت پروژه متمرکز وجود ندارد.
